• 69
    Shares







03

พัฒนาการเด็กทางด้านสมองเป็นสิ่งหนึ่งที่เชื่อมโยงการเคลื่อนไหวของร่างกายเข้าไว้ด้วยกัน ดังนั้นหากพ่อแม่ต้องการสังเกตความผิดปกติของระบบสมอง สามารถดูได้จากความสามารถทางด้านทักษะต่างๆ ของพวกเขาว่ามีการพัฒนาไปในทิศทางที่เป็นปกติหรือไม่ เช่นเดียวกับการใช้มือในเด็ก ที่เกิดขึ้นจากการควบคุมและสั่งการของสมอง

การเจริญเติบโตของมือในเด็กยังมีความเกี่ยวของกับการเจริญเติบโตของกล้ามเนื้อ เป็นส่วนของกล้ามเนื้อเล็กที่ต้องได้รับการกระตุ้นให้เกิดการพัฒนา เราเรียกกันว่า Fine-Motor Development Activities เป็นกิจกรรมที่จะช่วยส่งเสริมการทำงานของกล้ามเนื้อบริเวณมือ ช่วยให้เด็กสามารถหยิบจับสิ่งของที่สมองสั่งการได้อย่างราบรื่น เมื่อพวกเขาสามารถช่วยเหลือตัวเองได้ด้วยการใช้มือทำสิ่งต่างๆ เด็กจะมีความมั่นใจและรู้สึกสนุกไปกับประสบการณ์ใหม่ๆ ในการเล่นของเล่น การช่วยตัวเองสวมเสื้อผ้า การเขียนหนังสือ ไปจนถึงความสามารถในการรับประทานอาหารด้วยตัวเอง
ความสามารถในการใช้มือในเด็ก
เด็กจะสามารถควบคุมการใช้งานของมือแบบง่ายๆ ตั้งแต่ในครรภ์ เป็นพัฒนาการเด็กเบื้องต้นที่สามารถสังเกตได้จากผลอัลตร้าซาวด์ พบว่าเด็กจะสามารถขยับเอานิ้วหัวแม่มือเข้าปาก แต่ยังไม่สามารถเอาเข้าได้โดยตรงแต่เป็นเพียงแค่ความรู้สึกของการพยายามเคลื่อนไหวร่างกายเท่านั้น

เมื่อเข้าสู่ช่วงอายุ 2-3 เดือน สังเกตได้ว่าเด็กจะยังกำมือเอาไว้ และต้องใช้เวลาสักพักจึงจะคลายมือและแยกแยะนิ้วต่างๆ ของตนเองได้ การหยิบจับสิ่งของยังถือเป็นเรื่องยาก อีกทั้งกล้ามเนื้อที่ยังทำงานไม่เต็มที่ ของเล่นที่จับจึงหล่นหรือไม่สามารถเคลื่อนมือไปหยิบจับของเล่นได้ตามรูปร่างของมันได้

สัญชาตญาณอย่างหนึ่งของเด็กในวัยทารก พวกเขาจะสนใจสิ่งของที่สีสันรอบตัว จากนั้นจะใช้มือคว้าจับเพื่อให้เอามาอยู่ใกล้ตัวมากที่สุด เมื่ออายุเริ่มเข้า 1 ขวบปีแรก พัฒนาการในการใช้นิ้วจะเริ่มขึ้น ลูกน้อยจะชอบจับเอาสิ่งของขนาดเล็กด้วยการสัมผัสผ่านนิ้วมือ ไม่ว่าจะเป็นเศษขยะ ฝุ่นผง เม็ดยา หรือกระดุม ในช่วงนี้พ่อแม่จะต้องคอยดูแลอย่างใกล้ชิด เพื่อป้องกันไม่ให้พวกเขาหยิบมันเข้าปากจนเกิดอันตรายตามมา

การแสดงออกทางความถนัดระหว่างมือซ้ายและมือขวา
โดยส่วนมากของผู้คนบนโลกตั้งแต่พัฒนาการเด็กเป็นต้นไป จะมีความถนัดมือขวามากกว่าคนที่ถนัดมือซ้าย หากลองเปรียบเทียบในกลุ่มสั้นๆ จะพบว่า 1 ใน 8 ของเด็กทารกที่เกิดมาจะเริ่มแสดงให้เห็นว่าตนเองถนัดมือซ้าย ส่วนอีก 8 คนถนัดมือขวา ข้าวของเครื่องใช้บนโลกจึงถูกออกแบบให้เหมาะสมกับการใช้งานสำหรับคนที่ใช้มือขวาเป็นหลัก

พ่อแม่จะสังเกตลูกน้อยว่าถนัดมือข้างใดนั้นจะต้องใช้เวลาให้พวกเขาโตขึ้นมาอีกสักเล็กน้อย แม้ว่าเด็ก 1 ขวบปีแรกจะใช้มือด้านใดด้านหนึ่งจับสิ่งของมากกว่าอีกด้าน ไม่ว่าจะเป็นการตักอาหารเข้าปาก การเขียนหนังสือหรือคว้าของเล่นก็ยังไม่สามารถเป็นตัวบ่งบอกได้ว่าลูกน้อยของคุณถนัดมือข้างนั้นแต่อย่างใด เพราะบางครั้งพวกเขาก็ผลัดเปลี่ยนไปใช้มืออีกด้านหนึ่งในการหยิบจับสิ่งของเช่นกัน  การที่จะบ่งบอกได้อย่างชัดเจนว่าเด็กมีพัฒนาการของมือด้านไหนเป็นหลักต่อเมื่อพวกเขามีอายุมากกว่า 5 ปีขึ้นไป แต่ก็ยังไม่สามารถบอกได้แน่ชัด เพราะเด็กบางรายก็อาจจะมีการเปลี่ยนแปลงความถนัดได้เช่นกัน ในช่วงนี้การเขียนหนังสือ วาดภาพและใช้ช้อนตักอาหารจะเริ่มใช้เพียงแค่มือข้างใดข้างหนึ่ง ซึ่งก็อาจจะสามารถสรุปได้แล้วว่าเด็กมีพัฒนาการทางด้านกล้ามเนื้อเล็กข้างไหนเป็นพิเศษ

ความเสี่ยงต่อการผิดปกติในเด็กที่ถนัดมือซ้าย
ตามผลการวิจัยของต่างประเทศ ต่างก็ให้ความเห็นว่าการที่พัฒนาการเด็กมีความถนัดมือซ้ายมากกว่ามือขวาจะมีโอกาสเสี่ยงต่อการเจริญเติบโตที่ช้ากว่าปกติ ซึ่งอาจจะเกิดในหมู่เด็กที่เป็นโรคออทิสติก ปัญญาอ่อน หรือปัญหาเกี่ยว Learning disorder แต่ผลสรุปเหล่านี้ก็ยังเป็นเพียงแค่ผลวิจัยส่วนน้อย คนที่ถนัดมือซ้ายเป็นหลักจำนวนมากก็ยังสามารถเจริญเติบโตขึ้นมาเป็นผู้ใหญ่ที่สมบูรณ์แข็งแรงทั้งร่างกายและจิตใจ ซึ่งบางคนยังมีความฉลาดทางสติปัญญาจนกลายเป็นคนที่มีความก้าวหน้าทางสังคมอีกด้วยค่ะ

ปัญหาของเด็กที่ถนัดมือซ้ายจึงถือว่าไม่ใช่ปัญหาที่คุณพ่อและแม่ต้องกังวลมากเกินไป อย่าพยายามกดดันให้ลูกหันมาถนัดมือขวาจนกลายเป็นความเครียด แม้ว่าในวัยเด็กจะสามารถสร้างความคุ้นชินให้พวกเขาหันมาถนัดมือขวาได้ แต่เด็กบางรายก็อาจจะเกิดมาเพื่อถนัดมือซ้ายจริงๆ และหากไม่ได้เกิดความผิดปกติใดๆ

ก็ควรปล่อยให้มันเป็นเรื่องธรรมชาติ
เช่นเดียวกันกับผู้คนบนโลกที่ถนัดมือขวาเป็นส่วนมาก ใช่ว่าเด็กที่เกิดมาจะไม่มีความผิดปกติ นอกจากการถนัดมือข้างใดข้างหนึ่งเป็นพิเศษ ยังพบว่าอีกร้อยละ 30 ของผู้คนบนโลกมีความสามารถในการใช้งานของมือทั้งสองข้างได้เท่าเทียมกัน ซึ่งบางคนสามารถกินข้าวได้ทั้งมือซ้ายและขวา หรือสามารถทำงานศิลปะ

ได้อย่างถนัดทั้งสองมือ
โดยสรุปแล้วทักษะด้านการใช้มือในเด็กไม่ว่าจะถนัดข้างไหนเป็นพิเศษ ก็ล้วนมีปัจจัยที่ยังไม่สามารถหาข้อสรุปได้แน่ชัดว่าเกิดขึ้นจากสิ่งใด แต่ความถนัดที่เกิดขึ้นล้วนเกิดจากระบบการทำงานของสมองระหว่างซีกซ้ายและซีกขวา ที่พ่อแม่ควรทำความเข้าใจและคอยกระตุ้นพวกเขาให้ใช้กล้ามเนื้อมือเพื่อพัฒนาความสามารถของตนเองอยู่บ่อยๆ

 

บทความแนะนำ :

5 เคล็ดลับ สร้างความมั่นใจเพื่อพัฒนาการให้ลูกน้อยง่ายนิดเดียว
รู้หรือไม่ เด็กหนึ่งขวบก็คิดเป็น!
มารู้จักอุ้งเท้าของลูกน้อยกันเถอะ! 

ขอบคุณข้อมูลจาก : รักลูก


  • 69
    Shares